ประชาชนเตรียมติดต่อราชการ สะดวกขึ้น ลดขั้นตอน ลดภาระการถือเอกสาร พร้อมเดินหน้าปรับกระบวนงานภาครัฐให้มีความโปร่งใส ตรวจสอบได้มากขึ้น

ในการประชุม ครม. เมื่อวันที่ 15 กันยายน 2569 มีแนวทางสำคัญ 2 เรื่องที่เกี่ยวข้องโดยตรงกับการยกระดับบริการประชาชนและการทำงานของภาครัฐ

📄 1. รัฐมีข้อมูลแล้ว…ประชาชนไม่ต้องยื่นซ้ำ

รัฐบาลเดินหน้าผลักดันแนวทาง “ไม่เรียกเอกสารจากประชาชน” โดยเชื่อมโยงข้อมูลสำคัญระหว่างหน่วยงานผ่าน ศูนย์แลกเปลี่ยนข้อมูลกลางภาครัฐ (GDX) เพื่อให้หน่วยงานสามารถตรวจสอบข้อมูลที่ภาครัฐมีอยู่แล้ว แทนการขอสำเนาเอกสารจากประชาชน

ครอบคลุมเอกสารสำคัญ 58 รายการ เช่น

🪪 บัตรประจำตัวประชาชน
🏠 ทะเบียนบ้าน
👶 สูติบัตร
💍 ทะเบียนสมรส–ทะเบียนหย่า
🏡 เอกสารแสดงกรรมสิทธิ์ในที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง
🚗 ใบอนุญาตขับรถ
📑 หนังสือรับรองนิติบุคคล
📚 รวมถึงเอกสารสำคัญอื่น ๆ

การดำเนินงานแบ่งเป็น 2 ระยะ โดย 31 รายการ มีข้อมูลพร้อมผ่าน GDX แล้ว และ 27 รายการ จะเร่งเชื่อมโยงข้อมูลให้แล้วเสร็จภายใน 1 ปีนับจากวันที่ ครม. มีมติ

🎯 เป้าหมายง่าย ๆ:
“ข้อมูลที่รัฐมีอยู่แล้ว…ไม่ควรให้ประชาชนต้องถือไปยื่นให้รัฐอีก”

🛡️ 2. “1 กรม 1 โปร่งใสไร้เทา” ปิดจุดเสี่ยงตั้งแต่ต้นทาง

ครม. เห็นชอบในหลักการโครงการ “1 กรม 1 โปร่งใสไร้เทา” (One Agency One Integrity) เพื่อให้หน่วยงานรัฐนำกระบวนงานหรือบริการที่มีความเสี่ยงต่อการทุจริตมาปรับปรุงให้เกิดผลเป็นรูปธรรม โดยมีเป้าหมายครอบคลุมหน่วยงานของรัฐ 355 แห่ง

🚩 ระยะแรก: 24 หน่วยงานนำร่อง
คัดเลือก 1–5 งานที่มีความเสี่ยง เช่น การอนุมัติ อนุญาต การตรวจสอบ การจัดซื้อจัดจ้าง การจัดเก็บภาษี หรือการต่ออายุใบอนุญาต เพื่อวิเคราะห์จุดเสี่ยงและกำหนดมาตรการป้องกันให้เห็นผลภายใน 6 เดือน

แนวทางสำคัญ ได้แก่
🔹 ลดขั้นตอนและลดการใช้ดุลพินิจที่ไม่จำเป็น
🔹 นำเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้ในการให้บริการ
🔹 เปิดให้ติดตามสถานะงานผ่านระบบออนไลน์
🔹 ปรับปรุงกฎระเบียบและขั้นตอนที่ซ้ำซ้อน
🔹 เปิดเผยข้อมูลให้ประชาชนตรวจสอบได้
🔹 พัฒนาช่องทางร้องเรียนที่เข้าถึงง่าย
🔹 เปิดโอกาสให้ภาคเอกชนและประชาชนมีส่วนร่วมในการออกแบบบริการ

✨ 2 นโยบาย กับเป้าหมายเดียวกัน

📄 ลดเอกสาร → รัฐเชื่อมข้อมูลกัน ประชาชนไม่ต้องยื่นซ้ำ
🔎 ลดขั้นตอน → บริการรวดเร็วและสะดวกขึ้น
💻 เพิ่มดิจิทัล → ใช้เทคโนโลยีแทนกระบวนการที่ไม่จำเป็น
🛡️ เพิ่มความโปร่งใส → ลดจุดเสี่ยง ตรวจสอบได้ และเปิดให้ประชาชนมีส่วนร่วม

🌐 จาก “ประชาชนต้องเตรียมเอกสารให้รัฐ”
สู่ “รัฐเชื่อมข้อมูลเพื่อให้บริการประชาชน”

และจาก “แก้ปัญหาเมื่อเกิดเหตุ”
สู่ “ออกแบบระบบเพื่อป้องกันความเสี่ยงตั้งแต่ต้นทาง”

📣 บริการภาครัฐที่ดี ไม่ควรเพิ่มภาระให้ประชาชน และความโปร่งใสควรเริ่มตั้งแต่การออกแบบกระบวนงาน