เมื่อวันที่ 8 มิถุนายน 2569 เวลา 09.00 น. ณ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านแม่ผาแหน ตำบลออนใต้ อำเภอสันกำแพง จังหวัดเชียงใหม่ มูลนิธิแสงสิธิการ (เพื่อคุณภาพชีวิต) ได้จัดโครงการอุทยานการเรียนรู้ "อสม.-อมร-ออนใต้" ขึ้น เพื่อสืบสานปณิธานงานสาธารณสุขมูลฐานของ นายแพทย์อมร นนทสุต ผู้ริเริ่มงานสาธารณสุขมูลฐานของไทย ในการนี้ นายชูพงศ์ สังข์ผลิพันธ์ ผู้อำนวยการศูนย์สุขภาพจิตที่ 1 ได้มอบหมายให้ทีมสหวิชาชีพของศูนย์สุขภาพจิตที่ 1 บูรณาการความร่วมมือกับโรงพยาบาลสวนปรุง เข้าร่วมจัดนิทรรศการในกิจกรรม “กาดมั่ววิชาการ” ซึ่งเป็นพื้นที่แลกเปลี่ยนเรียนรู้เชิงรุกที่เข้าถึงวิถีชีวิตของคนในชุมชน

นิทรรศการจากกรมสุขภาพจิตในครั้งนี้ คือการนำเสนอองค์ความรู้เรื่อง “สุข 5 มิติ สำหรับผู้สูงอายุ” ซึ่งเป็นเครื่องมือสำคัญในการประเมินและพัฒนาความสุข ป้องกันภาวะซึมเศร้าและความวิตกกังวลในวัยชรา โดยแนวคิดดังกล่าวประกอบด้วย
สุขสบาย (Health): การดูแลสุขภาพร่างกายให้แข็งแรง คล่องแคล่ว และสามารถตอบสนองต่อความต้องการทางกายของตนเองได้
สุขสนุก (Recreation): การทำกิจกรรมนันทนาการที่ก่อให้เกิดอารมณ์เป็นสุข สร้างความสดชื่น เพื่อลดความเครียดและความซึมเศร้า
สุขสง่า (Integrity): การส่งเสริมให้ผู้สูงอายุมีความพึงพอใจในชีวิต มีความภาคภูมิใจ และเห็นคุณค่าในตนเอง
สุขสว่าง (Cognition): การกระตุ้นความคิดอย่างมีเหตุผล การสื่อสาร และการฝึกสมองเพื่อชะลอความเสื่อมของระบบประสาท
สุขสงบ (Peacefulness): การฝึกควบคุมอารมณ์ความรู้สึกตนเอง การฝึกสมาธิ และการจัดการอารมณ์ได้อย่างเหมาะสม

กิจกรรมในกาดมั่ววิชาการนี้ มุ่งเน้นให้ผู้สูงอายุและญาติผู้ดูแลในพื้นที่ตำบลออนใต้สามารถนำความรู้ทั้ง 5 มิตินี้ไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวันได้อย่างเป็นรูปธรรม

ด้าน นายชูพงศ์ สังข์ผลิพันธ์ ผู้อำนวยการศูนย์สุขภาพจิตที่ 1 ได้กล่าวเน้นย้ำถึงความสำคัญของการเสริมสร้างสุขภาพจิตผู้สูงอายุในระดับชุมชนว่า "ปัจจุบันสังคมไทยก้าวเข้าสู่สังคมสูงวัยอย่างสมบูรณ์ สิ่งที่มักตามมาพร้อมกับความร่วงโรยทางร่างกายคือปัญหาทางจิตใจ ไม่ว่าจะเป็นความรู้สึกโดดเดี่ยว ภาวะซึมเศร้า หรือภาวะสมองเสื่อม การดูแลสุขภาพจิตผู้สูงอายุจึงมีความสำคัญอย่างยิ่งยวดและต้องทำควบคู่ไปกับการดูแลสุขภาพกาย การที่ศูนย์สุขภาพจิตที่ 1 นำแนวคิด ‘สุข 5 มิติ’ มาร่วมถ่ายทอดในกิจกรรมกาดมั่ววิชาการ ภายใต้โครงการ อสม.-อมร-ออนใต้ ถือเป็นการบูรณาการงานสุขภาพจิตเข้ากับระบบสาธารณสุขมูลฐานอย่างแท้จริง เราต้องการให้ผู้สูงอายุตระหนักถึงคุณค่าและศักยภาพของตนเอง รู้จักวิธีสร้างความสุขจากสิ่งรอบตัว และมีทักษะในการรับมือกับความเปลี่ยนแปลงทางอารมณ์ ซึ่งเป้าหมายสูงสุดของเราคือการสร้างภูมิคุ้มกันทางใจ เพื่อให้ผู้สูงวัยสามารถใช้ชีวิตในบั้นปลายได้อย่างมีศักดิ์ศรี มีคุณภาพชีวิตที่ดี และมีความสุขอย่างยั่งยืนในชุมชนของตนเอง"

การร่วมมือในโครงการ อสม.-อมร-ออนใต้ ครั้งนี้ จึงนับเป็นอีกหนึ่งก้าวสำคัญของการนำระบบสาธารณสุขมูลฐานมาเป็นฐานรากในการขับเคลื่อนงานส่งเสริมและป้องกันปัญหาสุขภาพจิต สร้างความเข้มแข็งให้ชุมชนพร้อมรับมือกับความท้าทายในยุคสังคมสูงวัยได้อย่างมีประสิทธิภาพ