(23 เม.ย. 68) นางสาวแพทองธาร ชินวัตร นายกรัฐมนตรี เดินทางถึงท่าอากาศยานนานาชาติกรุงพนมเปญ ราชอาณาจักรกัมพูชา โดยมีนางจอม นิมล (H.E. Mrs. Cham Nimul) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์กัมพูชา ในฐานะรัฐมนตรีเกียรติยศ พร้อมคณะฝ่ายกัมพูชาให้การต้อนรับ จากนั้นนายกรัฐมนตรีได้เข้าร่วมพิธีต้อนรับอย่างเป็นทางการ ณ วิมานสันติภาพ โดยนายกรัฐมนตรีและสมเด็จมหาบวรธิบดี ฮุน มาแนด (Samdech Moha Borvor Thipadei HUN Manet) นายกรัฐมนตรีแห่งราชอาณาจักรกัมพูชาได้ร่วมหารือเต็มคณะ
นายกรัฐมนตรีขอบคุณสำหรับการต้อนรับที่อบอุ่นจากนายกรัฐมนตรีกัมพูชาและรัฐบาลกัมพูชา ในโอกาสการเยือนกัมพูชาอย่างเป็นทางการเพื่อเฉลิมฉลองวาระครบรอบ 75 ปี การสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตระหว่างกันในปีนี้ พร้อมย้ำว่า รัฐบาลไทยให้ความสำคัญต่อมิตรภาพและความร่วมมือที่เป็นรูปธรรมกับกัมพูชา เชื่อมั่นว่าท่ามกลางสถานการณ์ความไม่แน่นอนทั้งทางการเมืองและเศรษฐกิจในระดับโลก ไทยและกัมพูชาในฐานะเพื่อนบ้านที่ใกล้ชิดจะเสริมสร้างความร่วมมือระหว่างกันให้แน่นแฟ้น และใช้โอกาสนี้ผลักดันความเป็นหุ้นส่วนเชิงยุทธศาสตร์ระหว่างกันให้ก้าวหน้ายิ่งขึ้น
โอกาสนี้ ผู้นำทั้งสองได้หารือประเด็นความสัมพันธ์และความร่วมมือที่สำคัญระหว่างกัน ดังนี้
1. ความสัมพันธ์ทวิภาคี ทั้งสองฝ่ายมีการแลกเปลี่ยนการเยือนในระดับสูงระหว่างกันอย่างสม่ำเสมอ และมีการจัดกิจกรรมเพื่อเฉลิมฉลองโอกาสครบรอบ 75 ปี การสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตระหว่างกันตลอดทั้งปี
และพร้อมร่วมกันขับเคลื่อนความเป็นหุ้นส่วนเชิงยุทธศาสตร์ระหว่างกันให้แน่นแฟ้นยิ่งขึ้น นายกรัฐมนตรีกัมพูชาเสนอให้ทั้งสองฝ่ายเป็นประธานร่วมกันในพิธีเปิดสะพานมิตรภาพไทย – กัมพูชาแห่งแรก (บ้านหนองเอี่ยน - สตึงบท) อย่างเป็นทางการในปลายปีนี้
2. ความมั่นคง นายกรัฐมนตรีเสนอให้หน่วยงานทหารและความมั่นคงของทั้งสองประเทศมีการหารือร่วมกันอย่างใกล้ชิด เพื่อส่งเสริมความไว้เนื้อเชื่อใจ ป้องกันความเข้าใจผิด และรักษาสันติภาพและเสถียรภาพในพื้นที่ชายแดน โดยเฉพาะเพิ่มพูนความร่วมมือกับกัมพูชา เพื่อสนับสนุนความเป็นอยู่ที่ดีของประชาชนทั้งสองประเทศ โดยเฉพาะการยกระดับความร่วมมือเพื่อปราบปรามอาชญากรรมออนไลน์ (Online Scams) ระหว่างหน่วยงานตำรวจและฝ่ายปกครอง เพิ่มมาตรการควบคุมบริเวณชายแดน และป้องกันการลักลอบเข้าเมืองผิดกฎหมาย รวมถึงการยกระดับความร่วมมือเพื่อแก้ปัญหาหมอกควันข้ามแดน ผ่านการพัฒนาระบบติดตามและเฝ้าระวังร่วมกัน
3. เศรษฐกิจ
- การค้าและการลงทุน ทั้งสองฝ่ายยินดีที่การค้าระหว่างกันในปี 2567 มีมูลค่ากว่า 10,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และเห็นพ้องร่วมกัน ที่จะวางแนวทางเพิ่มมูลค่าการค้าระหว่างกัน ไทยและกัมพูชา ยังเห็นพ้องให้มีการเร่งรัดการประชุม Joint Trade Commission ระหว่างกันด้วย และส่งเสริมเขตเศรษฐกิจพิเศษบริเวณชายแดน รวมถึงการอำนวยความสะดวกให้กับการดำเนินธุรกิจของภาคเอกชนไทยในกัมพูชา ตลอดจนความร่วมมืออย่างใกล้ชิดระหว่างประเทศสมาชิกอาเซียน
- การพัฒนาพื้นที่ชายแดน นายกรัฐมนตรี เสนอให้ทั้งสองฝ่ายร่วมกันวางแนวทางเชื่อมโยงเขตพัฒนาเศรษฐกิจพิเศษชายแดนของทั้งสองประเทศ พร้อมเร่งรัดการจัดตั้งกลไกร่วม (Joint Mechanism) ภายใต้คณะกรรมการชายแดนทั่วไป (General Border Committee: GBC) เพื่อเร่งรัดการเก็บกู้ทุ่นระเบิดบริเวณชายแดนไทย - กัมพูชาให้เร็วขึ้น ซึ่งจะช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนในพื้นที่
- ความเชื่อมโยง ให้ทั้งสองฝ่ายร่วมกันพัฒนาบริการขนส่งสินค้าทางรางระหว่างสองประเทศ เพื่อลดต้นทุนและเพิ่มประสิทธิภาพด้านการขนส่ง
- การท่องเที่ยว ทั้งสองฝ่ายยังมีศักยภาพที่จะเพิ่มพูนความร่วมมือด้านการท่องเที่ยวระหว่างกันได้อีกมาก อาทิ การปรับปรุงความตกลงว่าด้วยการข้ามแดน เพื่อให้สามารถพำนักอยู่ในประเทศได้นานขึ้น การเพิ่มบัตรผ่านแดนชั่วคราว (Temporary Border Pass) รวมถึงกัมพูชายินดีเดินหน้าตามแนวคิด Six Countries, One Destination จัดกิจกรรมส่งเสริมการท่องเที่ยวข้ามแดน โดยอาจเริ่มที่การท่องเที่ยวชายฝั่งไทย – กัมพูชา - เวียดนาม ด้วย
- แรงงาน ไทยให้ความสำคัญกับการมีส่วนร่วมของแรงงานกัมพูชาในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทย และรัฐบาลได้ประกาศยกเว้นค่าธรรมเนียมการขออนุญาตกลับเข้ามาในราชอาณาจักร (Re - Entry Permit) สำหรับแรงงานกัมพูชาที่ต้องการเดินทางกลับประเทศในช่วงเทศกาลสงกรานต์
4. ความร่วมมือเพื่อการพัฒนา ไทยพร้อมให้ความร่วมมือเพื่อการพัฒนาแก่กัมพูชาอย่างต่อเนื่องต่อไป โดยเฉพาะด้านการศึกษา การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ และการพัฒนาอย่างยั่งยืน โดยนายกรัฐมนตรีย้ำการจัดทำแผนงานความร่วมมือเพื่อการพัฒนา ระยะ 3 ปี ฉบับต่อไปให้แล้วเสร็จโดยเร็ว และยืนยันว่า ไทยพร้อมสนับสนุนการก่อสร้างอาคารเรียนภาควิชาภาษาไทย ณ มหาวิทยาลัยภูมินท์พนมเปญ และอาคารอบรมของศูนย์พัฒนาฝีมือแรงงานไทย – กัมพูชา รวมทั้งทั้งสองฝ่ายยังเห็นพ้องที่จะสนับสนุนความร่วมมือด้าน soft power ซึ่งจะช่วยกระชับความสัมพันธ์และมิตรภาพในระดับประชาชนกับประชาชนด้วย
5. ความร่วมมือในระดับภูมิภาค นายกรัฐมนตรี เห็นว่า อาเซียนควรเสริมสร้างการบูรณาการทางเศรษฐกิจในภูมิภาคให้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น โดยไทยต้องการให้การค้าและการลงทุนภายในอาเซียนเพิ่มมากขึ้น รวมถึงความเป็นหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจที่แน่นแฟ้นยิ่งขึ้นกับหุ้นส่วนระดับภูมิภาค โดยเฉพาะจีน ญี่ปุ่น สาธารณรัฐเกาหลี และอินเดีย นอกจากนี้ ไทยพร้อมร่วมมือกับกัมพูชา เพื่อเสริมสร้างการเชื่อมโยงทางเศรษฐกิจภายในอนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขง ซึ่งเป็นจุดยุทธศาสตร์เชื่อมโยงกับจีนและภูมิภาคเอเชียใต้
นายกรัฐมนตรี และ นายกรัฐมนตรีแห่งราชอาณาจักรกัมพูชา ร่วมเป็นสักขีพยานการลงนามความตกลง จำนวน 7 ฉบับ ได้แก่
1. บันทึกความตกลงว่าด้วยกรรมสิทธิ์ การใช้ การบริหาร และการบำรุงรักษาสะพานมิตรภาพไทย - กัมพูชา (บ้านหนองเอี่ยน - สตึงบท)
2. บันทึกความเข้าใจระหว่างกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมราชอาณาจักรไทยกับกระทรวงสิ่งแวดล้อมราชอาณาจักรกัมพูชาว่าด้วยความร่วมมือด้านมลพิษต่อสิ่งแวดล้อมข้ามแดน
3. หนังสือแลกเปลี่ยนเพื่อปรับเปลี่ยนสาระสำคัญของความตกลงว่าด้วยการจัดตั้งศูนย์พัฒนาฝีมือแรงงานกัมพูชา - ไทย
4. บันทึกข้อตกลงด้านการจ้างแรงงานระหว่างรัฐบาลแห่งราชอาณาจักรไทยกับรัฐบาลแห่งราชอาณาจักรกัมพูชา
5. บันทึกความเข้าใจระหว่างไทยกับกัมพูชาว่าด้วยความร่วมมือเรื่องแรงงานและการจัดทำข้อตกลง
ด้านการจ้างงานไทย - กัมพูชา
6. บันทึกการหารือ สำหรับการให้ความช่วยเหลือทางวิชาการแก่ราชอาณาจักรกัมพูชา สำหรับงานออกแบบรายละเอียดโครงการปรับปรุงถนนหมายเลข 57 (บ้านผักกาด - บ้านปรม จังหวัดไพลิน - ถนนหมายเลข 5 จังหวัดพระตะบอง) ราชอาณาจักรกัมพูชา
7. ความตกลงระหว่างราชอาณาจักรไทยกับราชอาณาจักรกัมพูชาว่าด้วยการก่อสร้างสะพานข้ามพรมแดนแห่งใหม่ ณ จุดผ่านแดนถาวรบ้านผักกาดอำเภอโป่งน้ำร้อน จังหวัดจันทบุรี
จากนั้น นายกรัฐมนตรีและนายกรัฐมนตรีแห่งราชอาณาจักรกัมพูชาเป็นประธานในพิธีเปิดตัวตราสัญลักษณ์ครบรอบ 75 ปี การสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตไทย – กัมพูชา และการแถลงข่าวร่วมกัน ซึ่งนายกรัฐมนตรี กล่าวว่า ยินดีที่ได้ร่วมกับสมเด็จมหาบวรธิบดีฮุน มาแนด เปิดตัวตราสัญลักษณ์เพื่อเฉลิมฉลองวาระดังกล่าวอย่างเป็นทางการ การหารือในครั้งนี้เป็นกันเองและสร้างสรรค์ และต่างแสดงความมุ่งมั่นร่วมกันที่จะกระชับความร่วมมือ บนพื้นฐานของความไว้เนื้อเชื่อใจ การเคารพซึ่งกันและกัน และผลประโยชน์ร่วมกัน โดยได้หารือกันในประเด็นสำคัญ ดังนี้
1) การยืนยันถึงความเป็นหุ้นส่วนยุทธศาสตร์ระหว่างกัน
2) การเสริมสร้างความเป็นหุ้นส่วนด้านความมั่นคง
3) การเร่งรัดการพัฒนาพื้นที่ชายแดน ซึ่งจะช่วยเสริมสร้างความเชื่อมโยงสองประเทศ และในภูมิภาคต่อไป
4) การกระชับความร่วมมือทางเศรษฐกิจให้แน่นแฟ้นยิ่งขึ้น และตั้งเป้าที่จะเพิ่มมูลค่าการค้าระหว่างกัน จาก 10,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เป็น 15,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ภายในปี ค.ศ. 2027
5) การเสริมสร้างความร่วมมือด้านการท่องเที่ยว และขับเคลื่อนข้อริเริ่ม “หกประเทศ หนึ่งจุดหมายปลายทาง” ให้มีความคืบหน้า รวมทั้งจะปรับปรุงความตกลงว่าด้วยการข้ามแดนเพื่ออำนวยความสะดวกในการเดินทางข้ามแดนเพื่อการท่องเที่ยว
6) การส่งเสริมให้มีการจ้างแรงงานชาวกัมพูชาในประเทศไทยผ่านช่องทางที่ถูกกฎหมายเท่านั้น เพื่อให้แรงงานสามารถเข้าถึงสิทธิประโยชน์และสวัสดิการที่เหมาะสม
7) การเสริมสร้างมิตรภาพและความเข้าใจระหว่างประชาชนของทั้งสองประเทศอย่างต่อเนื่องต่อไป
นายกรัฐมนตรี พร้อมคณะ ยังได้เดินทางไปวางพวงมาลา ณ วิมานเอกราช ถือเป็นอนุสาวรีย์ที่มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์แห่งหนึ่งของกัมพูชา สร้างขึ้นในปี พ.ศ. 2501 เพื่อรำลึกถึงการประกาศเอกราชของกัมพูชา
นายกรัฐมนตรีพร้อมคณะ ได้เดินทางไปวางพวงมาลา ถวายสักการะพระบรมราชานุสาวรีย์ พระบาทสมเด็จพระนโรดม สีหนุ พระบรมรัตนโกศ อนุสรณ์สถานแห่งนี้สร้างขึ้นในปี พ.ศ. 2556 เพื่ออุทิศแด่อดีตพระมหากษัตริย์พระบาทสมเด็จพระนโรดม สีหนุ และวันที่ 15 ตุลาคมของทุกปี ซึ่งตรงกับวันครบรอบการเสด็จสวรรคต จะมีชาวกัมพูชาเข้ามาสักการะเป็นจำนวนมาก
นายกรัฐมนตรี พบหารือกับสมเด็จมหารัฐสภาธิการธิบดี ควน โซะดารี (Samdech Maha Rathsapheathika Thipadei Khuon Sudary) ประธานสภาแห่งชาติ ราชอาณาจักรกัมพูชา โดยนายกรัฐมนตรี กล่าวชื่นชมสมเด็จมหารัฐสภาธิการธิบดี ควน โซะดารี ซึ่งนับเป็นสตรีคนแรกที่ได้ดำรงตำแหน่งสำคัญนี้ พร้อมชื่นชมบทบาทในการส่งเสริมสตรีและเด็กผู้หญิงในกัมพูชาให้ได้รับการศึกษา การฝึกอบรม และสร้างโอกาสการเป็นผู้นำให้กับสตรีมากขึ้น โดยมีการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับการส่งเสริมบทบาทของสตรีระหว่างสองประเทศ นายกรัฐมนตรี ระบุว่าพร้อมริเริ่มและสนับสนุนความร่วมมือระหว่างไทยกับกัมพูชาในประเด็นที่เกี่ยวข้องกับเด็กผู้หญิงและสตรีอย่างเต็มที่
โดยนายกรัฐมนตรียังต้องการริเริ่มและส่งเสริมความสัมพันธ์ระหว่างสมาชิกรัฐสภารุ่นใหม่และสมาชิกสตรีของรัฐสภาทั้งสองประเทศให้ใกล้ชิดยิ่งขึ้น ซึ่งประธานรัฐสภากัมพูชาได้แสดงความยินดีที่การเยือนของนายกรัฐมนตรีช่วยส่งเสริมความร่วมมือระหว่างกันให้แน่นแฟ้นยิ่งขึ้นและพร้อมสนับสนุนความร่วมมือเหล่านี้ ให้มีความคืบหน้าต่อไป
นายกรัฐมนตรี ยังได้เข้าเยี่ยมคารวะสมเด็จอัครมหาเสนาบดีเดโช ฮุน เซน (Samdech Akka Moha Sena Padei Techo HUN SEN) ประธานวุฒิสภาและประธานองคมนตรีแห่งราชอาณาจักรกัมพูชา โดยนายกรัฐมนตรีขอบคุณสมเด็จฯ ฮุน เซน สำหรับการเข้าเยี่ยมคารวะในครั้งนี้ และการต้อนรับที่อบอุ่น และรู้สึกยินดีอย่างยิ่งที่ได้มาเยือนกัมพูชาอย่างเป็นทางการและได้เข้าพบหารือกับสมเด็จฯ ฮุน เซน ถือเป็นโอกาสอันดีในการแลกเปลี่ยนแนวความคิดและประสบการณ์ระหว่างกัน
โอกาสนี้ นายกรัฐมนตรีและสมเด็จฯ ฮุน เซน ได้หารือประเด็นความสัมพันธ์และความร่วมมือระหว่างกัน โดยย้ำความมุ่งมั่นที่จะกระชับความสัมพันธ์ระหว่างไทยกับกัมพูชาให้แน่นแฟ้นยิ่งขึ้น และพร้อมทำงานร่วมกับรัฐบาลกัมพูชาอย่างใกล้ชิด เพื่อเสริมสร้างสันติภาพและความเจริญรุ่งเรืองให้แก่ทั้งสองประเทศ ตลอดจนร่วมกันส่งเสริมความร่วมมือทางเศรษฐกิจ ทั้งในด้านการค้าและการลงทุน เพื่อรับมือกับสถานการณ์เศรษฐกิจโลกที่มีความผันผวน
โดยนายกรัฐมนตรีขอรับการสนับสนุนจากสมเด็จฯ ฮุน เซน ในการเสริมสร้างความสัมพันธ์ระหว่างไทยกับกัมพูชาต่อไป เพื่อยกระดับความเป็นอยู่ที่ดี ความปลอดภัย และความมั่นคงทางเศรษฐกิจของประชาชนทั้งสองประเทศ ซึ่งสมเด็จฯ ฮุน เซน พร้อมให้การสนับสนุนและร่วมมือกับไทย เพื่อขับเคลื่อนความร่วมมือระหว่างกันต่อไป
ในตอนท้าย ทั้งสองฝ่ายยังได้แลกเปลี่ยนความคิดเห็นอื่น ๆ ต่อสถานการณ์ในภูมิภาค และเน้นย้ำความสำคัญของการกระชับความร่วมมือระหว่างประเทศสมาชิกอาเซียนและกลุ่มความร่วมมือทางเศรษฐกิจต่าง ๆ