กลายเป็นประเด็นร้อนที่สั่นสะเทือนวงการทะเบียนราษฎร์และฝ่ายปกครอง เมื่อมีการบุกทลายเครือข่ายขบวนการ "พ่อทิพย์" ซึ่งเป็นกลโกงแนบเนียนในการใช้ช่องว่างทางกฎหมายเพื่อให้สัญชาติไทยแก่บุตรชาวต่างชาติ (โดยเฉพาะชาวจีน) ผ่านการสวมสิทธิ์คนไทยเป็นบิดาโดยมิชอบด้วยกฎหมาย
การปฏิบัติการย้อนเกล็ดมังกร ที่คณะทำงานต่อต้านภัยความมั่นคงทางทะเบียน DOPA N.I.C.E. ร่วมกับหลายหน่วยงาน ขยายผลมาจากการปราบปรามเครือข่ายสแกมเมอร์ โดยเฉพาะกลุ่มจีนเทา พยายามเข้ามาทำกิจกรรมต่าง ๆ ในไทย ในหลายเรื่อง ส่วนใหญ่เกี่ยวกับการกระทำผิดอาชญากรรมข้ามชาติ โดยต้องการมีสัญชาติไทยเพื่อทำธุรกิจต่าง ๆ ง่ายขึ้น จึงแสวงหาทุกวิถีทางจะได้เป็นคนไทย จะได้ทำสิ่งผิดกฎหมาย
ขบวนการนี้มักเริ่มจากกลุ่มทุนต่างชาติผิดกฎหมาย หรือกลุ่ม "เทา" ที่ต้องการให้บุตรของตนได้รับสิทธิประโยชน์เยี่ยงพลเมืองไทย โดยมีขั้นตอนหลักดังนี้:
การจ้างนอมินี (Nominee): นายหน้าจะจัดหาชายชาวไทยที่มีฐานะยากจนหรือต้องการเงิน เพื่อแลกกับการเซ็นชื่อในฐานะ "บิดา" ในสูติบัตร
การแจ้งเกิดเท็จ: มีการแจ้งเกิดที่สำนักทะเบียนโดยระบุว่ามารดาชาวต่างชาติคลอดบุตรกับบิดาชาวไทย เพื่อให้เด็กได้รับสัญชาติไทยโดยอัตโนมัติตามหลักสืบสายโลหิต (มาตรา 7 แห่ง พ.ร.บ. สัญชาติ)
การเลี่ยงการตรวจ DNA: ในอดีตขบวนการนี้อาศัยช่องว่างที่เจ้าหน้าที่อาจไม่ได้เรียกตรวจหลักฐานทางพันธุกรรมอย่างเคร่งครัด หรือใช้เอกสารปลอมในการรับรอง
การได้มาซึ่งสัญชาติโดยมิชอบไม่ใช่แค่เรื่องของการทำผิดระเบียบ แต่นี่คือ "ภัยเงียบ" ที่ส่งผลกระทบในวงกว้าง:
การฟอกตัวของกลุ่มทุนสีเทา: เมื่อเด็กได้รับสัญชาติไทย จะสามารถถือครองกรรมสิทธิ์ที่ดิน ทำธุรกิจที่สงวนไว้สำหรับคนไทย และใช้เป็นนอมินีในการทำธุรกรรมอำพรางแทนกลุ่มทุนต่างชาติในอนาคต
การแทรกซึมทางเศรษฐกิจ: ส่งผลให้คนไทยจริงๆ เสียโอกาสในการประกอบอาชีพและทรัพยากร เพราะถูกกลุ่มทุนใหญ่ที่แฝงตัวมาในคราบสัญชาติไทยเข้าครอบงำ
เครือข่ายอาชญากรรมข้ามชาติ: สัญชาติไทยกลายเป็น "เครื่องมือ" ให้กลุ่มอาชญากรใช้กบดานหรือเดินทางไปยังประเทศต่างๆ ได้ง่ายขึ้นโดยไม่ถูกเพ่งเล็ง
การกระทำดังกล่าวมีความผิดตามกฎหมายหลายฉบับ อาทิ:
พ.ร.บ. การทะเบียนราษฎร: การแจ้งข้อความอันเป็นเท็จต่อเจ้าพนักงาน มีโทษจำคุกและปรับ
พ.ร.บ. สัญชาติ: หากตรวจสอบพบภายหลังว่าเป็นการได้มาโดยมิชอบ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยมีอำนาจสั่งถอนสัญชาติได้ทันที
กฎหมายอาญา: ฐานใช้เอกสารราชการปลอม และการสนับสนุนให้มีการกระทำผิด
ปัจจุบัน รัฐบาลได้สั่งการให้กรมการปกครองยกระดับมาตรการเชิงรุกอย่างเข้มงวด เพื่อขุดรากถอนโคนขบวนการนี้:
ระบบตรวจสอบเชิงลึก: มีการประสานงานระหว่างโรงพยาบาลและสำนักทะเบียน เพื่อตรวจสอบประวัติการคลอดที่แท้จริง
การบังคับตรวจ DNA: ในกรณีที่มารดาเป็นต่างด้าวแต่บิดาเป็นคนไทย เจ้าหน้าที่มักใช้มาตรการขอความร่วมมือให้ตรวจ DNA เพื่อพิสูจน์ความสัมพันธ์ทางสายเลือดก่อนออกสูติบัตร
การกวาดล้างเจ้าหน้าที่รัฐที่ทุจริต: มีการตั้งคณะกรรมการสอบสวนและลงโทษทางวินัยอย่างร้ายแรงต่อเจ้าหน้าที่ที่มีส่วนเกี่ยวข้องหรือเอื้อประโยชน์ให้กลุ่มขบวนการ
เทคโนโลยี Smart Registration: การนำระบบไบโอเมตริกซ์ (Biometrics) และฐานข้อมูลดิจิทัลมาเชื่อมโยงกัน เพื่อป้องกันการสวมสิทธิ์ซ้ำซ้อน
ขบวนการ "พ่อทิพย์" ไม่เพียงแต่เป็นการดูหมิ่นศักดิ์ศรีของความเป็นไทย แต่ยังเป็นการทำลายฐานรากความมั่นคงและเศรษฐกิจของชาติ การที่รัฐบาลและกรมการปกครองออกมาปฏิบัติการ "ล้างบ้าน" อย่างจริงจัง จึงเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่ง เพื่อรักษาผลประโยชน์สูงสุดของคนไทยและป้องกันไม่ให้สัญชาติไทยกลายเป็นสินค้าที่ใครจะซื้อหาไปใช้ในทางที่ผิดได้อีกต่อไป