ในสังคมที่เต็มไปด้วยความเปลี่ยนแปลง รัฐบาลมีความมุ่งมั่นที่จะไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง โดยเฉพาะ "เด็กและเยาวชน" ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของอนาคตชาติ สำหรับเด็กที่ประสบปัญหาความเดือดร้อน ไม่สามารถอาศัยอยู่กับครอบครัวเดิมได้ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) เล็งเห็นความสำคัญของการให้เด็กได้เติบโตในสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมแบบครอบครัว จึงได้มีโครงการ “เงินอุดหนุนช่วยเหลือค่าเลี้ยงดูเด็กในครอบครัวอุปถัมภ์” เพื่อสนับสนุนผู้ที่มีจิตเมตตารับเด็กไปดูแล

❤️️ เงินอุดหนุนครอบครัวอุปถัมภ์คืออะไร? 
คือ เงินช่วยเหลือที่รัฐบาลมอบให้กับบุคคลหรือครอบครัวที่รับเด็ก (ซึ่งไม่ใช่บุตรของตนเอง) มาอุปการะเลี้ยงดูเป็นการชั่วคราว เนื่องจากเด็กเหล่านั้นประสบปัญหา เช่น เป็นเด็กกำพร้า ถูกทอดทิ้ง หรือบิดามารดาไม่สามารถเลี้ยงดูได้ด้วยเหตุจำเป็น (เช่น ติดคุก เจ็บป่วยเรื้อรัง หรือยากจนจนส่งผลกระทบต่อสวัสดิภาพเด็ก) โดยมีเป้าหมายให้เด็กได้รับความรักและการดูแลที่อบอุ่นเหมือนคนในครอบครัว แทนการเข้าสู่สถานสงเคราะห์

❤️️ หลักเกณฑ์การช่วยเหลือ
1. จ่ายให้ครอบครัวอุปถัมภ์ที่ยากจน รับเด็กกำพร้า/ถูกทอดทิ้ง ไม่สามารถเลี้ยงดูได้
2. การช่วยเหลือเงินค่าเลี้ยงดูเด็กเดือนละไม่เกิน 2,000 บาทต่อเด็ก 1 คน
3. การช่วยเหลือเป็นสิ่งของตามความจำเป็นไม่เกิน 500 บาท ต่อเด็ก 1 คน
4. การช่วยเหลือครอบครัวที ่ให้ความอุปการะเด็กมากกว่า 1 คน ไม่เกิน 4,000 บาท และค่าอุปโภคบริโภค 1,000 บาท
5. การช่วยเหลือเงินค่าเลี้ยงดูเด็กอายุครบ 18 ปี เป็นเดือนสุดท้าย

❤️️ ขั้นตอนกระบวนการขอรับเงินอุดหนุน "ครอบครัวอุปถัมภ์"
รัฐบาลพร้อมดูแลและสนับสนุนงบประมาณเพื่อเป็นค่าเลี้ยงดูเด็กให้แก่ผู้มีจิตเมตตา โดยมีกระบวนการที่ชัดเจนเพื่อให้เงินช่วยเหลือส่งถึงมือผู้ดูแลและตัวเด็กอย่างมีประสิทธิภาพที่สุด ดังนี้
   1. แจ้งความจำนง
ประชาชนผู้ประสงค์จะขอรับเงินอุดหนุนช่วยเหลือค่าเลี้ยงดูเด็ก สามารถติดต่อสอบถามและแจ้งความจำนงได้ที่ สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัด (พมจ.) ทั่วประเทศ หรือ กรมกิจการเด็กและเยาวชน ในเขตกรุงเทพฯ
   2. รับเรื่องและตรวจสอบหลักฐาน
เจ้าหน้าที่จะรับคำขอ พร้อมตรวจสอบความถูกต้องและครบถ้วนของหลักฐานประกอบ (เช่น บัตรประชาชน ทะเบียนบ้าน สูติบัตรเด็ก) รวมถึงสัมภาษณ์ข้อมูลเบื้องต้นเพื่อทำความเข้าใจบริบทการดูแลเด็ก
   3. ลงพื้นที่เยี่ยมบ้านและสอบข้อเท็จจริง
หัวใจสำคัญคือความปลอดภัยของเด็ก นักสังคมสงเคราะห์จะลงพื้นที่เยี่ยมบ้านเพื่อตรวจสอบความเป็นอยู่ของเด็ก และประเมินสภาพความเหมาะสมในการเลี้ยงดูของผู้ยื่นคำขออย่างละเอียด
   4. พิจารณาอนุมัติสิทธิ์
ข้อมูลจากการเยี่ยมบ้านและเอกสารทั้งหมดจะถูกนำเข้าสู่กระบวนการพิจารณา เพื่อขออนุมัติให้สถานะเป็น "ผู้อุปการะเด็กแบบครอบครัวอุปถัมภ์" ที่มีสิทธิ์รับเงินอุดหนุนตามระเบียบ
   5. แจ้งผลการอนุมัติ
เมื่อคณะกรรมการพิจารณาเรียบร้อยแล้ว หน่วยงานจะแจ้งผลการอนุมัติให้ผู้อุปการะทราบเป็นลายลักษณ์อักษร เพื่อเริ่มขั้นตอนการรับเงินสนับสนุนรายเดือน
   6. ติดตามพัฒนาการและสวัสดิภาพ
รัฐบาลให้ความสำคัญกับคุณภาพชีวิตเด็กอย่างต่อเนื่อง โดยจะมีเจ้าหน้าที่ติดตามการเลี้ยงดูและประเมินพัฒนาการรวมถึงพฤติกรรมเด็ก อย่างน้อยปีละ 2 ครั้ง เพื่อให้คำแนะนำและช่วยเหลือในด้านต่างๆ
   7. สรุปรายงานการเลี้ยงดู
มีการจัดทำรายงานการเลี้ยงดูเด็กแบบครอบครัวอุปถัมภ์อย่างเป็นระบบ ปีละ 2 ครั้ง เพื่อสรุปผลสัมฤทธิ์และความก้าวหน้าในการเติบโตของเด็กภายใต้การดูแลของคุณ
   8. การสิ้นสุดการอุปถัมภ์
    กระบวนการรับเงินอุดหนุนจะสิ้นสุดลงเมื่อถึงเงื่อนไขที่กำหนด เช่น
     ⋆ เด็กมีอายุครบ 18 ปีบริบูรณ์ (บรรลุนิติภาวะ)
     ⋆ ผู้อุปการะประสงค์จะรับเด็กเป็นบุตรบุญธรรมตามกฎหมาย
     ⋆ หรือมีสาเหตุจำเป็นอื่นๆ ที่ทำให้เด็กไม่ต้องอยู่ในความอุปถัมภ์อีกต่อไป

❤️️ช่องทางการติดต่อและยื่นคำร้อง
รัฐบาลอำนวยความสะดวกให้พี่น้องประชาชนสามารถติดต่อสอบถามและยื่นเรื่องได้ที่หน่วยงานใกล้บ้าน ดังนี้
   กรุงเทพมหานคร: ยื่นได้ที่ กลุ่มงานครอบครัวอุปถัมภ์ กรมกิจการเด็กและเยาวชน (ดย.) โทร 0 2306 8834
บ้านพักเด็กและครอบครัวกรุงเทพมหานคร สถานสงเคราะห์เด็กหญิงบ้านราชวิถี สถานสงเคราะห์เด็กชายบ้านมหาเมฆ
   ต่างจังหวัด: ยื่นได้ที่ สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัด (พมจ.) ทุกจังหวัดทั่วประเทศ

ความห่วงใยจากใจรัฐบาล
การส่งเสริม "ครอบครัวอุปถัมภ์" ไม่ใช่เพียงแค่การมอบเงินช่วยเหลือ แต่คือการที่รัฐบาลต้องการยืนเคียงข้างประชาชนที่เสียสละมอบโอกาสใหม่ให้แก่เด็กๆ เราเชื่อว่าความรักจากครอบครัวคือเกราะป้องกันที่ดีที่สุดสำหรับเยาวชน และรัฐพร้อมที่จะสนับสนุนงบประมาณและสวัสดิการอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้มั่นใจว่าเด็กไทยทุกคนจะเติบโตขึ้นมาเป็นกำลังสำคัญของประเทศอย่างมีคุณภาพ

"เพราะเด็กทุกคนคือลูกหลานของเรา รัฐบาลจึงมุ่งมั่นดูแลทุกช่วงวัย เพื่อสร้างสังคมไทยที่เข้มแข็งจากฐานราก"

----------------------
แหล่งที่มาข้อมูล  คู่มือสำหรับประชาชน ปีงบประมาณ 2569 สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัด กระทรวงพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ /