บัณฑิตแรงงาน นับเป็นบุคลากรที่สำคัญในการดำเนินการเชิงรุก เป็นกลไกในการขับเคลื่อน ช่วยเหลือการดำเนินภารกิจในระดับพื้นที่ อำเภอ ตำบล หมู่บ้าน เพื่อให้แรงงานทุกคนมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น ตอบโจทย์ส่งเสริมการมีงานทำ แก้ไขปัญหาเยาวชนที่หลุดจากระบบการศึกษา และการจ้างงาน ปัญหาการค้ามนุษย์พัฒนาศักยภาพของกลุ่มแรงงานอิสระ และช่วยสร้างสันติสุขในพื้นพื้นที่อย่างยืน
รัฐบาลให้ความสำคัญอย่างยิ่งต่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตแรงงาน และในส่วนของกระทรวงแรงงาน โดยนายพิพัฒน์ รัชกิจประการ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงาน ก็ได้ขานรับนโยบายของนายกรัฐมนตรีเช่นกัน ผ่านการผลิตบัณฑิตแรงงาน ซึ่งที่ผ่านมาได้นำร่องจ้างงานบัณฑิตที่จบปริญญาตรีและเติบโตมาจากในท้องถิ่นเข้ามาเป็นบัณฑิตอาสาแรงงานในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ ได้แก่ จังหวัดปัตตานี จังหวัดยะลา จังหวัดนราธิวาส และ 4 อำเภอของจังหวัดสงขลา (จะนะ นาทวี เทพา สะบ้าย้อย) แล้วจำนวน 380 คน และในปี 2567 กระทรวงแรงงานได้จ้างงานเพิ่มขึ้นอีก 113 คนทั่วประเทศ โดยมีค่าตอบแทนเดือนละ 15,000 บาท และเข้าเป็นผู้ประกันตนมาตรา 33 พร้อมตั้งเป้าหมายผลิตบัณฑิตแรงงานให้ครอบคลุม 878 อำเภอทั่วประเทศไทย ภายใน 2 ปี หรือภายในปี 2569 เพื่อเป็นกลไกพัฒนาแรงงานอย่างยั่งยืน
โดยบัณฑิตแรงงานทำงาน 4 ระดับ คือ
1. เป็นคนในพื้นพื้นที่เข้าใจภาษาและบริบทสภาพแวดล้อม น้ำข้อมูลข่าวสารสู่ประชาชน
2. เป็นผู้ประสานนำบริการสู่ชุมชน เช่น จัดตั้งกลุ่มอาชีพ แนะแนวอาชีพ ให้ความรู้เรื่องการไปทำงานต่างประเทศ ประสานการหางานทำ ช่วยดูแลผู้สูงอายุและผู้พิการ
3. เป็นผู้ให้บริการแบบเบ็ดเสร็จตามที่ประชาชนต้องการ โดยจัดเวทีประชาคมนำปัญหามาวิเคราะห์และขอรับการสนับสนุนจากภาครัฐ
4. เป็นผู้ปฏิบัติงานตามแผนของกระทรวงแรงงานในระดับพื้นพื้นที่ติดตาม และรายงานผลต่อกระทรวง สำหรับการผลิตบัณฑิตแรงงานในจังหวัดชายแดนภาคใต้นั้นช่วยตอบโจทย์การส่งเสริมการมีงานทำ รวมทั้งแก้ไขปัญหาเยาวชนที่หลุดจากระบบการศึกษา และการจ้างงาน ปัญหาการค้ามนุษย์ และพัฒนาศักยภาพของกลุ่มแรงงานอิสระ ช่วยสร้างสันติสุขในพื้นที่อย่างยั่งยืน
นอกจากนี้ บัณฑิตแรงงานจะเป็นผู้ทำหน้าที่ศึกษาข้อมูล และประสานงานกับหน่วยงานของกระทรวงแรงงานในพื้นที่ และหน่วยงานอื่น ๆ รวมถึงอาสาสมัครแรงงานและ 5 เสือแรงงานเพื่อช่วยอธิบายข้อมูลข่าวสารที่เป็นประโยชน์แก่ประชาชน เช่น โครงการหนึ่งตำบลหนึ่งกลุ่มอาชีพอิสระ กองทุนเพื่อผู้รับงานไปทำที่บ้าน สิทธิประโยชน์ของผู้ประกันตนมาตรา 40 เป็นต้น
กล่าวได้ว่า บัณฑิตแรงงานเหล่านี้ คือผู้แทนภาครัฐในการเผยแพร่ข้อมูลข่าวสารด้านแรงงานและปฏิบัติหน้าที่เป็นผู้แทนกระทรวงแรงงานในระดับชุมชน เป็นผู้ประสานนำบริการทุกภารกิจเป็นกลไกสำคัญที่ช่วยให้ประชาชนเข้าถึงการบริการของภาครัฐได้อย่างทั่วถึงและครอบคลุมทุกพื้นที่ รวมถึงเป็นผู้นำปัญหา และความต้องการของประชาชนในพื้นที่ มาวิเคราะห์เพื่อหาทางช่วยเหลือ พร้อมทั้งติดต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ตลอดจนเป็นผู้ขับเคลื่อนงานตามแผนปฏิบัติงาน เพื่อพัฒนาการดำเนินงานให้เป็นไปตามนโยบาย/ยุทธศาสตร์ของภาครัฐกระทรวงแรงงานได้อย่างสอดคล้องกับความต้องการของประชาชนอย่างแท้จริง
นอกจากนี้ บัณฑิตแรงงานเหล่านี้ จะช่วยเหลือและสนับสนุนการทำงานในการร่วมประชาสัมพันธ์เผยแพร่ข้อมูลข่าวสาร และภารกิจของกระทรวงแรงงาน ร่วมบูรณาการและส่งเสริมการมีส่วนร่วมของประชาชนในการแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนในพื้นที่เชิงรุก ตลอดจนการส่งเสริมความร่วมมือด้านวิชาการในการสนับสนุนข้อมูลการสำรวจด้านแรงงานอีกด้วย
แหล่งที่มา : กระทรวงแรงงาน