ที่ผ่านมา เมื่อเกิดภัยพิบัติหรือเหตุการณ์ฉุกเฉินร้ายแรง จุดอ่อนสำคัญของระบบความมั่นคงไทยคือ "การแจ้งเตือนที่ล่าช้าและไม่ทั่วถึง" เรามักรับรู้ข่าวสารเมื่อความเสียหายเกิดขึ้นแล้ว แต่ในปี 2568 ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่ยุคใหม่ของความปลอดภัยด้วยเทคโนโลยีที่เรียกว่า Cell Broadcast Service (CBS) หรือ ระบบแจ้งเตือนภัยฉุกเฉินผ่านเครือข่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่

นี่คือนวัตกรรมที่จะเปลี่ยนโทรศัพท์มือถือในมือคุณ ให้กลายเป็น "เกราะป้องกันภัย" ส่วนตัว

⭐ CBS คืออะไร? : ไม่ใช่ SMS แต่คือ "วิทยุกระจายเสียงดิจิทัล"

หลายคนเข้าใจผิดว่า CBS คือการส่ง SMS แต่ในทางเทคนิคแล้วแตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง

• SMS (Short Message Service): เปรียบเสมือน "บุรุษไปรษณีย์" ที่ต้องเดินหย่อนจดหมายลงตู้ทีละบ้าน (ทีละเบอร์) หากมีจดหมายล้านฉบับ ก็ต้องใช้เวลาส่งนาน และถ้ารถติด (เครือข่ายหนาแน่น) จดหมายก็ไปไม่ถึง

• CBS (Cell Broadcast Service): เปรียบเสมือน "การประกาศผ่านลำโพงขยายเสียง" หรือสถานีวิทยุ รัฐส่งสัญญาณเพียงครั้งเดียวจากเสาสัญญาณในพื้นที่นั้น ทุกคนที่อยู่ในรัศมีจะได้ยินและได้รับข้อความ "พร้อมกันทันที" ภายในเวลาไม่กี่วินาที

⓸ จุดเด่นที่ทำให้ CBS คือ "The Game Changer" ของความมั่นคง

1. รวดเร็วระดับวินาที (Real-Time Speed): ในภาวะวิกฤต เช่น สึนามิ หรือ เหตุกราดยิง การรู้ตัวช้าไปเพียง 1 นาทีหมายถึงชีวิต CBS สามารถส่งข้อความเตือนภัยถึงประชาชนหลักล้านคนได้แทบจะทันทีที่กดปุ่มส่ง โดยไม่มีปัญหาคอขวดเหมือน SMS

2. เจาะจงพื้นที่แม่นยำ (Location-Based): ระบบนี้ไม่ต้องหว่านแห แต่สามารถเลือกส่งเฉพาะ "พื้นที่เสี่ยง" ได้ เช่น หากเกิดไฟไหม้สารเคมีที่ระยอง คนที่กรุงเทพฯ จะไม่ได้รับข้อความให้ตื่นตระหนก ช่วยลดความสับสนในการจัดการวิกฤต

3. ทะลุทะลวงทุกโหมด (Intrusive Alert): นี่คือฟีเจอร์ที่สำคัญที่สุด ข้อความเตือนภัยระดับวิกฤตจาก CBS จะมาพร้อม "เสียงสัญญาณเฉพาะ" ที่ดังยาวและสั่นแรง แม้คุณจะปิดเสียงมือถือ หรือเปิดโหมดห้ามรบกวน (Do Not Disturb) อยู่ก็ตาม เพื่อให้มั่นใจว่าคุณจะตื่นขึ้นมารับรู้ภัยอันตรายแน่นอน

4. ความเป็นส่วนตัว 100% (Privacy Preserved): รัฐไม่จำเป็นต้องรู้เบอร์โทรศัพท์ ไม่ต้องลงทะเบียน และไม่ต้องรู้ชื่อของคุณ ระบบเพียงแค่ส่งสัญญาณไปยังเสาสัญญาณ (Cell Tower) ในพื้นที่นั้น ใครก็ตามที่จับสัญญาณเสานั้นอยู่ จะได้รับข้อความทันที นักท่องเที่ยวต่างชาติก็ได้รับข้อความในภาษาของตนเองได้ด้วย

✨บทบาทของ CBS ในบริบทประเทศไทย ปี 2568

รัฐบาลไทยและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง (กสทช., กระทรวง DE) ได้ผลักดันให้ CBS เป็นวาระแห่งชาติ โดยมีเป้าหมายการใช้งานเต็มรูปแบบในปี 2568 เพื่อรับมือกับภัยคุกคามรูปแบบใหม่:

• ภัยพิบัติธรรมชาติ: เตือนภัยน้ำท่วมฉับพลัน (Flash Flood) ให้ขนของขึ้นที่สูงทันเวลา หรือเตือนภัยสึนามิให้วิ่งหนีได้ก่อนคลื่นปะทะฝั่ง

• ภัยความมั่นคงสาธารณะ: ในกรณีกราดยิง (Active Shooter) ระบบสามารถแจ้งพิกัดจุดเกิดเหตุ และแนะนำเส้นทางหนี หรือจุดที่ปลอดภัย (Shelter) ให้กับคนที่ติดอยู่ในพื้นที่ ลดการสูญเสียจากการเผชิญหน้าโดยไม่รู้ตัว

"ประชาชนคือศูนย์กลาง"

การลงทุนระบบ Cell Broadcast Service ไม่ใช่เพียงการซื้ออุปกรณ์เทคโนโลยี แต่คือการลงทุนใน "โครงสร้างพื้นฐานแห่งความปลอดภัย" ที่สะท้อนว่ารัฐให้ความสำคัญกับชีวิตของประชาชนเป็นอันดับหนึ่ง เมื่อระบบนี้ใช้งานได้อย่างสมบูรณ์ ประชาชนจะมีความมั่นใจในการใช้ชีวิตมากขึ้น เพราะรู้ว่าไม่ว่าจะอยู่ที่ไหน หากมีภัยอันตรายคืบคลานเข้ามา รัฐจะมีหนทางส่งเสียงเตือนให้พวกเขารู้ตัวและรอดพ้นวิกฤตได้ทันเวลา

Cell Broadcast จึงไม่ใช่แค่เรื่องของไอที แต่คือหัวใจของ "ความมั่นคงรูปแบบใหม่" ที่จับต้องได้จริง